Özet “Çocuklar yemesini nasıl öğrenirler?”

Privatdozent Dr. med. Thomas Ellrott, Göttingen

Özet

Yeni doğan bir çocuk hangi lezzetleri tercih eder? Hangi mekanizmalar erken çocukluk ve çocukluk döneminde belirli tercih ve antipatilerin oluşmasına ve alınan tatdaki farklılıkları keşfetmesine yol açar? Anne ve babalar en kolay hangi biçimde çocuğun yemek alışkanlığının oluşumunda etkili olabilirler?

Çocuklar sosyal bir ortamda ve içinde doğdukları toplumun yemek kültürü ve koşulları doğrultusunda yemek yemeyi öğrenirler. Bu şekilde yemek alışkanlığının daha sonraki gelişimi ve lezzet tercihlerine önemli bir anlam verilir. Bu noktada kişinin yaşadığı ortamdaki yemek kültürü bireysel lezzetin oluşumu için genel çerçeveyi oluşturur. Kültürel çerçeve eğitim süreci içerisinde sosyal açıdan aşılanır („İğrenç! Solucan yenmez!“). Çocuğun içinde bulunduğu sosyal ortama entegre olmasını takiben (sosyalizasyon) devamlılık arz eden bir öğrenim süreci için çerçeve o kadar içselleştirilmiştir ki, istenmedik bazı taşmalara bile isteksizlik, antipati ve hatta iğrenme ile tepki gösterilir: Örneğin köpek eti yediğinizi öğrenen bir orta Avrupalıyı veya sığır eti yediğinizi öğrenen bir Hintliyi düşünebilirsiniz.

Yemek listelerinin evrenselliği çocukların esas itibarı ile yenilebilir herşeyi yemeyi öğrenebileceklerini göstermektedirler. Ancak yemek kültürü kapsamında tercih edilen besin ve yemeklere karşı bir alışkanlık eğitimi verilmektedir ve alışkanlık edindirici tecrübeler sayesinde buna kumanda edilmektedir. Bireysel olarak aile ve sosyal ortamdaki iletişim sempati ve antipatileri oluştururken akılcı, mantıklı yasak ve emirler ise gerçekte tam tersi etki göstermektedir. Bazı akıllı sözlerle belirli gıdaları yasakladıkları zaman çocuklarında bunlara yönelik tercihler oluşturabilir, öte yandan belirli bazı sağlık argümanları ile belirli gıdaların tüketimini yasakladıkları zaman bunlara karşı tiksinti oluşturabilir. Günümüzün aşırı güzellik ideali sayesinde çok sayıdaki gencin yemek alışkanlığı giderek düzenlenmekte ve sıkı bir şekilde kontrol edilmektedir. Bu tür bolluk içerisindeki yemek alışkanlığı yönetimi çoğu zaman aşırı yeme nöbetlerine ve hatta klasik yeme bozukluklarına yol açmaktadır. Bunun yerine belirli oynama payının da bulunduğu esnek bir kontrol bolluğu, uyum sağlamış kontrole oranla kilo ile ilgili sorunlarda yeme alışkanlıklarını kontrol etmede çok daha faydalıdır.

Movies